Kategoria: Człowiek w grupie

WYKONANIE ZADANIA

Zadanie polegało na związaniu tych sznurków, lecz ilekroć badany chwytał za koniec jednego sznurka nie móg) do­sięgnąć drugiego. Można było to zadanie rozwiązać używając nożyczek w sposób nietypowy: przywiązać je do jednego sznurka, rozhuśtać i — trzymając koniec drugiego — złapać pierwszy. Większość badanych miała jednak ogromne trudności z tym zadaniem i próbowała bezskutecz­nie rozwiązać je w sposób „stereotypowy”, nie umiejąc przełamać po­siadanego nastawienia funkcjonalnego. Jest to przypadek szczególny pewnego ogólnego nastawienia, które można by scharakteryzować na­stępującym „zaleceniem”: „wybieraj te sposoby działania, które były skuteczne w przeszłości”. To „konserwatywne” nastawienie ogolne zo­stało silnie wbudowane w ludzkie i zwierzęce struktury poznawcze i w większości naturalnych sytuacji okazuje się słuszne. Zawodzi wte­dy, gdy sytuacja jest złożona lub zupełnie nowa.

Cześć, mam na imię Marcin i piszę bloga na techniczne tematy! Chciałbym zaprosić Cię do lektury, mam nadzieję, że Cię wciągnie. Zapraszam Cię również do konwersacji w komentarzach!

ŹRÓDŁO SILNYCH NASTAWIEŃ

Źródłem silnych nastawień działających dysfunkcjonalnie są emocje, ale o tym będzie mowa w dalszej części artykułu. Obecnie zwrócimy jeszcze uwagę na pewną częstą formę dezadaptacji nastawień ogólnych. Otóż powszechne i naturalne u zwierząt i człowieka jest nastawienie ekstrawertywne, wyrażające się w gotowości do odbioru sy­gnałów z zewnątrz i natychmiastowego na nie reagowania. Oczy i uszy otwarte, bodźce z zewnątrz wywołują natychmiast mimowolny zwrot uwagi i czynności badawcze, ciało gotowe do działania. Jest to nasta­wienie celowe i trafne u osobnika znajdującego się w środowisku na­turalnym, np. w puszczy lub w stepie, polującego lub szukającego po­żywienia, ale gotowego do walki, ucieczki, obrony. A teraz spójrzmy na czynności człowieka, który ma słuchać wykładu, studiować jakiś ważny tekst lub układać w głowie skomplikowany plan działania.

Cześć, mam na imię Marcin i piszę bloga na techniczne tematy! Chciałbym zaprosić Cię do lektury, mam nadzieję, że Cię wciągnie. Zapraszam Cię również do konwersacji w komentarzach!

KONCENTRACJA UWAGI

Otóż w tym przypadku uwaga musi koncentrować się jedynie na wąskiej grupie sygnałów lub zgoła na treściach wewnętrznych; wszyst­kie bodźce uboczne zakłócają przebieg czynności. Zatem uwaga mimo­wolna powinna być zablokowana, a włączona uwaga dowolna, dzia­łająca wybiórczo według założonego postanowienia. W takiej sytuacji zachodzi potrzeba nastawienia introwerty wnego, w którym we­wnętrzne przetwarzanie informacji dominuje nad ich odbiorem i emisją rozkazów. Ponieważ człowiek ma naturalną skłonność do nastawienia ekstrawertywnego, przestawienie się sprawia mu trudności ii wymaga wysiłku. Widać to szczególnie dobrze u małych dzieci, ale i u doro­słych przy braku treningu lub w stanach zmęczenia skupienie się nad książką lub wykładem przebiega często opornie.

Cześć, mam na imię Marcin i piszę bloga na techniczne tematy! Chciałbym zaprosić Cię do lektury, mam nadzieję, że Cię wciągnie. Zapraszam Cię również do konwersacji w komentarzach!

SPRAWNE FUNKCJONOWANIE

Ci sami ludzie funkcjo­nują całkiem sprawnie tam, gdzie przydatne jest naturalne nastawienie ekstrawertywne — na filmie, w gronie towarzyskim, na boisku sporto­wym — nie wymaga ono bowiem specjalnego wysiłku, bodźce ze­wnętrzne same sterują uwagą. Natomiast przy czynnościach wymaga­jących nastawienia introwerty wnego działają te bodźce jako d y s t r a kt o r y, zakłócająco.Niektórzy ludzie za pomocą treningu wytworzyli sobie stały i silny nawyk nastawienia introwertywnego. Tacy „myśliciele” miewają jednak inne kłopoty: zamyśleni wkraczają na jezdnię, zasiadają za kierownicą lub do obsługi maszyn — i często ulegają poważnym wypadkom. Jak więc widzimy, wiele zakłóceń ma przyczynę w tym, iż nastawienia zmieniają się wolniej niż sytuacja zewnętrzna. Jest to także cena płacona za uniwersalność mózgu: im więcej czynności może on wykonywać, tym więcej na ogół czasu potrzebuje na „przestrojenie” się.

Cześć, mam na imię Marcin i piszę bloga na techniczne tematy! Chciałbym zaprosić Cię do lektury, mam nadzieję, że Cię wciągnie. Zapraszam Cię również do konwersacji w komentarzach!